Vergroot je intelligentie – Het Mozart-effect

In 1993 maakten Amerikaanse neurobiologen bekend dat luisteren naar muziek effect kan hebben op je IQ-score. De onderzoekers hadden dat ontdekt door hun proefpersonen een aantal ruimtelijke tests laten doen nadat ze eerst aan verschillende ‘geluidscondities’ waren onderworpen.

Het Mozart-effect

Deelnemers die voorafgaand aan de tests hadden geluisterd naar het eerste deel van Mozarts Sonate voor twee piano’s in D majeur (K.448), bleken 8 tot 9 ruimtelijk-IQ-punten hoger te scoren dan proefpersonen die ontspanningsoefeningen te horen hadden gekregen of een tijdje in stilte had doorgebracht. De krantenkoppen jubelden: luisteren naar klassieke muziek maakt slim!

Het effect bleek echter maar een minuut of vijftien aan te houden. Bovendien zijn er sinds 1993 maar enkele andere muziekstukken ontdekt die dezelfde werking hebben. Deze hebben met elkaar gemeen dat ze zeer regelmatig en symmetrische van opbouw zijn. Een van de mogelijke verklaringen voor het effect luidt daarom nu dat de ‘architectuur’ van Mozarts sonate het hersendeel dat ruimtelijke taken afhandelt, op dezelfde manier aan het werk zet als ruimtelijk-IQ-tests. De sonate zou als het ware een opwarmertje voor de hersenen zijn.

Wat zit daarachter?

Een andere mogelijke verklaring ligt in de opwekkende werking van Mozarts vlotte riedeltje. Een heel wat trager, droeviger stuk als Albinoni’s Adagio in G mineur bleek bijvoorbeeld geen enkel effect te hebben op de testscores. Bovendien vonden weer andere onderzoekers dat luisteren naar een verhaal van Stephen King ook een positief IQ-effect had. Overigens wel alleen onder liefhebbers van Stephen King…

Al met al lijkt K.448 niet de toverformule die er eerst in werd gezien. Wie echt duurzaam intelligenter wil worden, kan beter muziek gaan máken dan beluisteren; mensen die actief een instrument bespelen, blijken namelijk gemiddeld drie tot vier IQ-punten meer te scoren op tests.

Niettemin kun je het natuurlijk proberen, even naar K.448 luisteren voor je getest wordt. Dat wil zeggen, als je van Mozart houdt.

Zelf proberen?

Het Mozart-effect heeft zich in experimenten voorgedaan bij deze composities:
Sonate voor 2 piano’s in D majeur (K.448) – W.A. Mozart
en
Acroyali/Standing in Motion – Yiannis Hrysomallis en.wikipedia.org/wiki/Mozart_effect

Het Mozart-effect bleek tijdens experimenten niet op te treden bij deze compositie: Albinoni – Adagio in G mineur http://www.youtube.com/watch?v=XMbvcp480Y4

auteur

Anne Pek

Anne Pek is (wetenschaps)journalist en eindredacteur.

» profiel van Anne Pek

Lees ook deze artikelen

Waarom rappen in de klas werkt voor jouw kind
Artikel

Waarom rappen in de klas werkt voor jouw kind

Rapmuziek wordt vaak geassocieerd met criminaliteit, merkkleding, seksisme en dure auto’s. Maar uit promotieonderzoek van muziek...
Waarom we altijd loyaal blijven aan onze ouders
Branded content

Waarom we altijd loyaal blijven aan onze ouders

‘Jongens huilen niet.’ Of: ‘Doe maar normaal, dan doe je al gek genoeg.’ In iedere familie worden dit soort waarden en ove...
Vergeet datenight: dit is wat boksen voor je relatie doet
Artikel

Vergeet datenight: dit is wat boksen voor je relatie doet

Wat als je je geliefde niet verrast met een etentje of chocolade, maar met een lesje boksen? Relatie- en gezinstherapeut Nynke Kie...
Vergeet datenight: dit is wat boksen voor je relatie doet
Artikel

Vergeet datenight: dit is wat boksen voor je relatie doet

Wat als je je geliefde niet verrast met een etentje of chocolade, maar met een lesje boksen? Relatie- en gezinstherapeut Nynke Kie...
Slim, slimmer, slimst
Artikel

Slim, slimmer, slimst

Een hoge IQ-score lijkt heel begerenswaardig. Maar een garantie voor succes is het niet. Waarom kennis nuttiger is dan intelligent...
Nieuw middel tegen wanen?
Kort

Nieuw middel tegen wanen?

Drugsgebruik kan onvermoede inzichten in het brein bieden. Dat stelt de Zwitserse neurowetenschapper Katrin Preller na onderzoek o...
Test: wat is je Persoonlijke Intelligentie?
Test

Test: wat is je Persoonlijke Intelligentie?

Weet je al snel wat voor vlees je in de kuip hebt of zijn anderen voor jou een groot raadsel? Met deze test meet je je Persoonlijk...
Kunnen dieren denken?
Artikel

Kunnen dieren denken?

Sluipwespen kunnen bommen opsporen, salamanders kunnen tellen en meerkatapen waarschuwen ­elkaar met 36 verschillende klanken voo...
Hoe ons brein opbloeit van muziek
Interview

Hoe ons brein opbloeit van muziek

Of het nu Bach of Beyoncé is, muziek maakt ons gezonder, aardiger en stabieler. Breinwetenschapper Erik Scherder legt uit waarom....
Te slim voor de werkvloer
Kort

Te slim voor de werkvloer

Hoogbegaafden lopen in hun werk vaak tegen problemen op, zegt Annelien van Kempen, loopbaancoach voor mensen met een buiten­gewon...
7474